จีนร่างกฎใหม่ คุ้มครองความลับทางการค้าจากองค์กร–บุคคลต่างชาติ

เปิดทางจำกัดการค้า–ลงทุนผู้ละเมิด ย้ำปกป้องอธิปไตย ความมั่นคง

27-10-2026

     สำนักข่าว SCMP รายงานว่า กระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) เปิดเผยเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมาว่า ประเทศจีน (China) ได้จัดทำร่างกฎระเบียบพิเศษเพื่อคุ้มครองความลับทางการค้าของประเทศ และกำลังเปิดรับฟังความคิดเห็นจากสาธารณชนเกี่ยวกับข้อจำกัดและข้อบังคับที่เข้มงวดซึ่งเสนอขึ้นมาดังกล่าว

    ในเอกสารร่างกฎระเบียบ กระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) ระบุว่า กฎระเบียบนี้จะถูกนำมาบังคับใช้ "ในกรณีที่นิติบุคคลหรือบุคคลต่างชาติ (Foreign entity) กระทำการอันเป็นการละเมิดความลับทางการค้าของจีน ในระหว่างการดำเนินกิจกรรมทางเศรษฐกิจ การค้า และกิจกรรมที่เกี่ยวข้องในระดับระหว่างประเทศ" และการกระทำเหล่านั้นส่งผลกระทบอันตราย หรือก่อให้เกิดภัยคุกคามที่เกิดขึ้นจริงต่อ "อธิปไตยแห่งชาติ ความมั่นคง และผลประโยชน์ทางการพัฒนาของประเทศจีน (China)"

    ภายใต้ร่างกฎระเบียบดังกล่าว กระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) สามารถกำหนดมาตรการอย่างหนึ่งหรือหลายมาตรการแก่นิติบุคคลและบุคคลต่างชาติที่พบว่ากระทำผิดในพฤติกรรมที่ห้ามไว้ ซึ่งรวมถึงการจำกัดหรือการห้ามทำการค้าในสินค้า เทคโนโลยี และบริการที่เกี่ยวข้องกับประเทศจีน (China) ตลอดจนการยับยั้งการลงทุนใหม่ๆ ในประเทศจีน (China)

    การจัดทำร่างกฎระเบียบนี้เกิดขึ้นในขณะที่ประเทศจีน (China) ได้สร้างตำแหน่งผู้นำในอุตสาหกรรมและภาคส่วนสำคัญ เช่น ยานยนต์ไฟฟ้า (EV) แบตเตอรี่ และการประมวลผลแร่หายาก (Rare earth processing) ซึ่งองค์ความรู้ทางเทคโนโลยีและความลับทางการค้าถือเป็นหัวใจสำคัญอย่างยิ่งต่อความสามารถในการแข่งขัน

   สำหรับมาตรการแอบแฝงที่มีความเป็นไปได้อื่นๆ ยังรวมถึงการจำกัดการเดินทางเข้าประเทศจีน (China) ของบุคลากรและยานพาหนะขนส่งขององค์กรต่างชาติเหล่านั้น การเพิกถอนหรือการจำกัดใบอนุญาตทำงานและสิทธิการพพำนักอาศัยของบุคลากรของนิติบุคคลดังกล่าวภายในประเทศจีน (China) ตลอดจนการลงโทษปรับตามสัดส่วนความรุนแรงของการกระทำความผิด

   ทั้งนี้ คำว่า "นิติบุคคลและบุคคลต่างชาติ" (Foreign entities) ถูกนิยามครอบคลุมถึง บรรษัทต่างประเทศ (Foreign corporations) องค์กรอื่นๆ หรือบุคคลธรรมดา

    นายสวี่ เทียนเฉิน (Xu Tianchen) นักเศรษฐศาสตร์อาวุโสจากศูนย์วิจัย Economist Intelligence Unit (EIU) กล่าวว่า "การรักษาความลับทางการค้ามีความสำคัญมากยิ่งขึ้นอย่างแท้จริงในบริบทของการแข่งขันระหว่างประเทศจีน (China) กับประเทศสหรัฐฯ (US) และสหภาพยุโรป (EU)"

"โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อประเทศจีน (China) ได้นำนโยบายเปิดประตูที่ผ่อนคลายยิ่งขึ้นมาใช้กับผู้มาเยือนจากต่างประเทศ บริษัทต่างๆ ย่อมต้องการที่จะเพิ่มความระมัดระวังและตระหนักรู้ต่อการจารกรรมทางพาณิชย์ที่อาจเกิดขึ้น" นายสวี่ เทียนเฉิน (Xu Tianchen) กล่าวเสริม

ร่างกฎระเบียบของกระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) นี้ เกิดขึ้นต่อมาจากแผนร่างแยกอีกฉับที่ออกร่วมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีจีน (Ministry of Science and Technology) เมื่อต้นเดือนนี้ ซึ่งเสนอการห้ามส่งออกที่จะส่งผลกระทบต่อเทคโนโลยี 14 รายการในอุตสาหกรรมต่างๆ ตั้งแต่ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ไปจนถึงเทคโนโลยีชีวภาพ (Biotechnology) และพลังงานแสงอาทิตย์แบบโฟโตโวลตาอิก (Photovoltaic solar power)

นายสวี่ เทียนเฉิน (Xu Tianchen) กล่าวเพิ่มเติมว่า ร่างกฎระเบียบใหม่ที่เสนอนี้จะกำหนดแนวทางว่าภาครัฐและภาคธุรกิจควรตอบสนองอย่างไร

กฎระเบียบใหม่นี้ยังจะให้อำนาจกระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) ในการตรวจสอบว่าพฤติกรรมของนิติบุคคลและบุคคลต่างชาติเป็นภัยคุกคามต่ออธิปไตย ความมั่นคง หรือผลประโยชน์ทางการพัฒนาของประเทศจีน (China) หรือไม่

นิติบุคคลและบุคคลต่างชาติที่อยู่ภายใต้การตรวจสอบจะต้องให้ความร่วมมือและจัดหาข้อมูลที่เกี่ยวข้อง ขณะเดียวกันก็ได้รับอนุญาตให้ยื่นข้อต่อสู้เพื่อปกป้องตนเอง อย่างไรก็ตาม หากฝ่ายใดไม่ให้ความร่วมมือหรือ "ขัดขวาง" การตรวจสอบ ร่างกฎระเบียบนี้จะอนุญาตให้กระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) ออกคำตัดสินโดยอิงจากข้อเท็จจริงเท่าที่มีอยู่ได้

นอกจากนี้ เอกสารร่างระบุว่า บริษัทและบุคคลธรรมดายังสามารถรายงานการละเมิดที่ถูกกล่าวหาโดยกลุ่มทุนหรือบุคคลต่างชาติไปยังกระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) ได้อีกด้วย

ปัจจุบัน ร่างกฎระเบียบดังกล่าวกำลังเปิดรับฟังความคิดเห็นจากสาธารณชน โดยมีกำหนดส่งข้อเสนอแนะภายในวันที่ 24 พฤศจิกายนนี้

เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ (US Department of State) ได้ประกาศลงโทษคว่ำบาตรเป็นวงกว้างภายใต้กฎหมายคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาของอเมริกา หรือ Protecting American Intellectual Property Act (PAIPA) ต่อ 5 องค์กรและนิติบุคคลของจีนที่ต้องสงสัยว่าขโมยความลับทางการค้าจากบริษัทในสหรัฐฯ (US) ซึ่งรวมถึงบริษัท Shanghai Zhisuan Technology Co., Ltd. ซึ่งก่อตั้งโดย นายติง หลินเว่ย (Ding Linwei) อดีตวิศวกรซอฟต์แวร์ของกูเกิล (Google) บริษัทเวนเจอร์แคปปิทัล MiraclePlus และองค์กรที่เกี่ยวข้องอีก 3 แห่ง

กระทรวงพาณิชย์จีน (Ministry of Commerce) ได้ออกแถลงการณ์ตอบโต้ว่า ทางการจีน "คัดค้านอย่างรุนแรง" ต่อการดำเนินการดังกล่าว โดยระบุว่าเป็นการ "สร้างตราบาปให้แก่บริษัทจีน" และบ่อนทำลายสิทธิรวมถึงผลประโยชน์อันชอบธรรมของบริษัทอย่างรุนแรง

แถลงการณ์ระบุเสริมว่า การพัฒนาอย่างรวดเร็วของบริษัทปัญญาประดิษฐ์ (AI) ของจีน เกิดขึ้นจากการทำงานหนักหลายปีในการวิจัยพื้นฐานและการลงทุนอย่างต่อเนื่องในนวัตกรรม ซึ่งไม่ได้เกี่ยวข้องใดๆ กับการขโมยความลับทางการค้า

นักวิเคราะห์บางรายเตือนว่า กฎระเบียบใหม่ของประเทศจีน (China) อาจเพิ่มความขัดแย้งทางการค้าและตอกย้ำความไม่ไว้วางใจให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้นกับประเทศคู่ค้า

นายมิเกล โอเตโร-อิเกลเซียส (Miguel Otero-Iglesias) นักวิเคราะห์อาวุโสและผู้เชี่ยวชาญด้านจีนประจำสถาบัน Elcano Royal Institute กล่าวว่า "นี่เป็นไปตามทิศทางการเสริมสร้างกรอบการบริหารเศรษฐกิจโดยรัฐอย่างเข้มแข็งและเด็ดขาดยิ่งขึ้นของจีน (China)"

"ผลกระทบที่ตามมามี 3 ประการ ได้แก่ การควบคุมของรัฐที่เพิ่มขึ้น ความขัดแย้งทางการค้าที่มากขึ้น และความไม่ไว้วางใจที่เพิ่มขึ้นในหมู่ผู้เล่นทางเศรษฐกิจ" นายมิเกล โอเตโร-อิเกลเซียส (Miguel Otero-Iglesias) กล่าวสรุป

----

IMCT NEWS

ที่มา https://www.scmp.com/economy/policy/article/3372161/china-drafts-rules-protect-trade-secrets-foreign-entities?module=top_story&pgtype=homepage