เปิดแผนที่ ‘อิสราเอลผู้ยิ่งใหญ่’: เมื่อนักการเมืองขวาจัดและทูตสหรัฐฯ ชูพันธสัญญาทางศาสนาท้าทายอำนาจอธิปไตย 6 ประเทศ

28-2-2026

   Al Jazeera รายงานว่า คำกล่าวล่าสุดของเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ (US) และอิสราเอล (Israel) ที่สนับสนุนแนวคิด "เกรเทอร์ อิสราเอล" (Greater Israel) ได้จุดฉนวนการเตือนภัยไปทั่วภูมิภาค และเผยให้เห็นวิสัยทัศน์ที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นเรื่องที่ถูกกล่าวถึงในที่สาธารณะเพียงไม่กี่ครั้งเท่านั้น

ชนวนเหตุความวุ่นวายในปัจจุบันเริ่มต้นจากการสัมภาษณ์ของ ไมค์ ฮัคคาบี (Mike Huckabee) เอกอัครราชทูตสหรัฐฯ ประจำอิสราเอล ในรายการพอดแคสต์ของ ทัคเกอร์ คาร์ลสัน (Tucker Carlson) นักจัดรายการฝ่ายขวาชาวอเมริกันผู้ทรงอิทธิพล ซึ่งคาร์ลสัน (Carlson) ได้ถามฮัคคาบี (Huckabee) ซ้ำหลายครั้งว่า เขาสนับสนุนการที่อิสราเอลจะเข้าควบคุมดินแดนทั้งหมดระหว่าง "แม่น้ำไนล์ในอียิปต์ไปจนถึงแม่น้ำยูเฟรติสในอิรัก" หรือไม่

ฮัคคาบี (Huckabee) ซึ่งเป็นชาวคริสต์ไซออนิสต์ (Christian Zionist) ปฏิเสธที่จะละทิ้งความเชื่อที่ว่าคัมภีร์ไบเบิล (Bible) ได้สัญญาดินแดนดังกล่าวไว้ให้แก่อิสราเอล แม้ว่าปัจจุบันดินแดนนั้นจะครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดหรือบางส่วนของอียิปต์ (Egypt), อิรัก (Iraq), จอร์แดน (Jordan), เลบานอน (Lebanon), ซาอุดีอาระเบีย (Saudi Arabia) และซีเรีย (Syria) ก็ตาม

"มันคงจะดีถ้าพวกเขาครอบครองทั้งหมด" ฮัคคาบี (Huckabee) กล่าว ซึ่งสร้างความโกรธแค้นให้กับประเทศเหล่านั้นและประเทศอื่น ๆ ในภูมิภาค ซึ่งหลายประเทศเป็นพันธมิตรที่ใกล้ชิดของสหรัฐฯ

ต่อมาในวันจันทร์ ยาอีร์ ลาปิด (Yair Lapid) ผู้นำฝ่ายค้านของอิสราเอล กล่าวว่าเขาจะสนับสนุน "ทุกอย่างที่จะช่วยให้ชาวยิวมีดินแดนที่กว้างขวาง เข้มแข็ง และเป็นที่หลบภัยที่ปลอดภัยสำหรับเรา"

"ลัทธิไซออนิสต์ (Zionism) ตั้งอยู่บนคัมภีร์ไบเบิล พันธกิจของเราเหนือดินแดนอิสราเอลนั้นมาจากคัมภีร์ไบเบิล [และ] พรมแดนตามคัมภีร์ไบเบิลของดินแดนอิสราเอลนั้นชัดเจน... ดังนั้น พรมแดนก็คือพรมแดนของคัมภีร์ไบเบิล" นักการเมืองอิสราเอลผู้ซึ่งระบุว่าตนเองเป็นสายฆราวาส (Secular) กล่าว

การนิยาม ‘เกรเทอร์ อิสราเอล’

การอ้างสิทธิ์ที่ขยายตัวที่สุดสำหรับ "เกรเทอร์ อิสราเอล" ตั้งอยู่บนพื้นฐานของข้อความในคัมภีร์ไบเบิล (ปฐมกาล 15:18-21) ซึ่งบรรยายว่าพระเจ้าทรงทำพันธสัญญากับอับราฮัม (Abraham) โดยสัญญาจะมอบดินแดนระหว่างแม่น้ำไนล์และแม่น้ำยูเฟรติสให้แก่ผู้สืบเชื้อสายของเขา

นั่นจะรวมถึงชาวยิวซึ่งเชื่อว่าสืบเชื้อสายมาจาก อับราฮัม (Abraham) ผ่านทางบุตรชายคือ ไอแซก (Isaac) แต่ก็รวมถึงลูกหลานของบุตรชายอีกคนคือ อิชมาเอล (Ishmael) ซึ่งถือเป็นบรรพบุรุษของชาวอาหรับด้วย

อิสราเอลดำเนินการขยายดินแดนอย่างไร?

รัฐอิสราเอลในปัจจุบันเกิดจากการสิ้นสุดอำนาจอาณัติของอังกฤษเหนือปาเลสไตน์ (British Mandate for Palestine) ในปี 1948 ซึ่งในตอนนั้นพื้นที่ของอิสราเอลถูกจำกัดทางภูมิศาสตร์ แต่หลังสงครามปี 1948 อิสราเอลได้เข้าควบคุมพื้นที่ส่วนใหญ่ ยกเว้นเวสต์แบงก์ (West Bank) และฉนวนกาซา (Gaza Strip)

แต่อิสราเอลก็ได้ขยายดินแดนด้วยกำลังอย่างรวดเร็วในปี 1967 โดยสามารถเอาชนะกองกำลังอาหรับและเข้าควบคุมเวสต์แบงก์, กาซา, คาบสมุทรไซนาย (Sinai Peninsula) ของอียิปต์ และที่ราบสูงโกลัน (Golan Heights) ของซีเรีย ซึ่งอิสราเอลยังคงครอบครองพื้นที่เหล่านั้นมาจนถึงปัจจุบัน ยกเว้นไซนายที่ส่งคืนให้อียิปต์ในปี 1982 และอิสราเอลยังคงเพิกเฉยต่อกฎหมายระหว่างประเทศในการรุกคืบเข้าไปในดินแดนของเพื่อนบ้านอย่างต่อเนื่อง

แนวคิดนี้ได้รับความนิยมแค่ไหน?

แนวคิดนี้ต้องแยกออกเป็นสองระดับ: การขยายดินแดนไปยังพื้นที่ติดชายแดน และการนิยามแบบสุดโต่งระหว่างแม่น้ำไนล์ถึงแม่น้ำยูเฟรติส

ในระดับแรก ชาวอิสราเอลส่วนใหญ่สนับสนุนการผนวกเยรูซาเล็มตะวันออก (East Jerusalem) และที่ราบสูงโกลัน ขณะที่รัฐบาลอิสราเอลกำลังขับเคลื่อนไปสู่การผนวกเวสต์แบงก์โดยพฤตินัย (De facto annexation) นักการเมืองกระแสหลักส่วนใหญ่ล้วนสนับสนุนการตั้งถิ่นฐานที่ผิดกฎหมายในพื้นที่ดังกล่าว

อย่างไรก็ตาม แนวคิด "เกรเทอร์ อิสราเอล" แบบสุดโต่งที่รวมถึงบางส่วนของจอร์แดน หรือพื้นที่ระหว่างไนล์ถึงยูเฟรติส ยังคงเป็นเรื่องที่ขัดแย้งกันอย่างรุนแรง ในอดีตแนวคิดนี้จำกัดอยู่เพียงกลุ่มชายขอบ แต่ปัจจุบันบุคคลระดับสุดโต่งอย่าง เบซาเลล สมอทริช (Bezalel Smotrich) และ อิตามาร์ เบน-กวีร์ (Itamar Ben-Gvir) ได้ก้าวขึ้นมาเป็นรัฐบาล ซึ่งสะท้อนถึงการเปลี่ยนแปลงเข้าสู่แนวคิดขวาจัด (Radicalisation) ของสังคมอิสราเอล

นั่นหมายความว่านักการเมือง "กระแสหลัก" อย่างนายกรัฐมนตรี เบนจามิน เนทันยาฮู (Benjamin Netanyahu) และนักการเมืองสายกลางอย่าง ลาปิด (Lapid) ต่างเปิดกว้างมากขึ้นในการสนับสนุนแนวคิดนี้ หรืออย่างน้อยก็ไม่เต็มใจที่จะออกมาคัดค้านต่อสาธารณะ

ความรู้สึกถูกคุกคามของประเทศในภูมิภาค

ประเทศในภูมิภาคระบุว่าการผนวกเวสต์แบงก์คือ "เส้นตาย" (Red line) แต่ก็ไม่สามารถยับยั้งการยึดครองได้ สัญญาณของการขยายดินแดนในวงกว้างได้นำไปสู่ปฏิกิริยาโกรธแค้นจากประเทศอาหรับ เช่น จอร์แดนเคยประณาม สมอทริช (Smotrich) รัฐมนตรีคลังอิสราเอล เมื่อเขาปราศรัยบนเวทีที่มีแผนที่แสดงว่าจอร์แดนเป็นส่วนหนึ่งของอิสราเอลในปี 2023

สำหรับรัฐอาหรับและมุสลิม ความโกรธแค้นนี้ส่วนหนึ่งมาจากการที่เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ขาดความเคารพต่ออธิปไตยของประเทศในภูมิภาค และตอกย้ำความกลัวว่าดุลอำนาจกำลังเอนเอียงไปทางอิสราเอลที่พร้อมจะโจมตีไปทั่วตะวันออกกลางและไม่มีความสนใจในสันติภาพ

แม้ว่าการเข้ายึดครองดินแดนระหว่างแม่น้ำไนล์และยูเฟรติสอาจจะเป็นไปไม่ได้ในทางปฏิบัติ แต่ภูมิภาคที่อิสราเอลเป็นผู้มีอำนาจนำเพียงผู้เดียว (Hegemon) มีแนวโน้มที่จะนำไปสู่การโจมตี สงคราม และการยึดครองดินแดนมากขึ้นหากอิสราเอลเห็นว่าจำเป็น

---

IMCT NEWS

ที่มา https://aje.news/j964mb