“สหรัฐฯ และอิหร่านส่งสัญญาณความคืบหน้าด้านสันติภาพ — แต่ยังคงขัดแย้งกันเรื่องยูเรเนียมเสริมสมรรถนะและค่าผ่านทางช่องแคบฮอร์มุซ”

23-5-2026

   สหรัฐฯ และอิหร่านส่งสัญญาณว่าการเจรจาเพื่อยุติสงครามมีความคืบหน้า แต่ทั้งสองฝ่ายยังคงขัดแย้งกันอย่างหนักในประเด็นคลังยูเรเนียมเสริมสมรรถนะของเตหะราน และค่าธรรมเนียมผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งมีความสำคัญทางยุทธศาสตร์อย่างยิ่ง

  รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ มาร์โก รูบิโอ กล่าวเมื่อวันพฤหัสบดีว่า มี “สัญญาณที่ดี” ว่าข้อตกลงยุติความขัดแย้งใกล้จะเกิดขึ้นแล้ว แต่เตือนว่าข้อตกลงใด ๆ จะ “ไม่สามารถเกิดขึ้นได้จริง” หากอิหร่านเดินหน้ามาตรการควบคุมการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซอย่างถาวร

  “ไม่มีประเทศใดในโลกสนับสนุนระบบเก็บค่าผ่านทางแบบนี้ มันเกิดขึ้นไม่ได้ และเป็นสิ่งที่ยอมรับไม่ได้” รูบิโอกล่าวกับผู้สื่อข่าวที่เมืองไมอามี

  “หากเราไม่สามารถได้ข้อตกลงที่ดี ประธานาธิบดีก็ชัดเจนว่าเขามีทางเลือกอื่น” รูบิโอกล่าว โดยไม่ได้อธิบายเพิ่มเติม

   คำกล่าวนี้เกิดขึ้นไม่นานหลังจากที่อิหร่านระบุว่า ข้อเสนอฉบับล่าสุดจากสหรัฐฯ ทำให้ทั้งสองฝ่ายที่ทำสงครามกันเข้าใกล้ข้อตกลงสันติภาพมากขึ้น ขณะนี้สาธารณรัฐอิสลามกำลังอยู่ระหว่างการพิจารณาจุดยืนของฝ่ายอเมริกัน โดยมีการแลกเปลี่ยนข้อความอย่างต่อเนื่องบนพื้นฐานกรอบข้อเสนอ 14 ข้อของอิหร่านจากเมื่อหลายสัปดาห์ก่อน

   ข้อเสนอฉบับล่าสุดที่สหรัฐฯ ยื่นมา “ช่วยลดช่องว่างลงได้ในระดับหนึ่ง” ตามรายงานของสำนักข่าวกึ่งทางการ Iranian Students’ News Agency หรือ ISNA ซึ่งระบุเพิ่มเติมว่า “การลดช่องว่างเพิ่มเติมจำเป็นต้องยุติแรงจูงใจในการทำสงครามจากวอชิงตัน”

ระบบชำระเงินผ่านช่องแคบฮอร์มุซ

การเจรจาเพื่อยุติสงครามอิหร่านแทบไม่มีความคืบหน้าในช่วงหลายสัปดาห์ที่ผ่านมา โดยทั้งสองฝ่ายยังอยู่ในภาวะหยุดยิงที่เปราะบาง ขณะที่เตหะรานปิดกั้นช่องแคบฮอร์มุซ และวอชิงตันปิดล้อมท่าเรือของอิหร่าน

เมื่อถูกถามเกี่ยวกับรายงานการหารือระหว่างอิหร่านกับโอมาน ซึ่งเป็นพันธมิตรของสหรัฐฯ เกี่ยวกับความเป็นไปได้ที่ทั้งสองประเทศจะร่วมกันสร้างระบบชำระเงินเพื่อควบคุมการสัญจรผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ปฏิเสธแนวคิดดังกล่าว โดยกล่าวว่ารัฐบาลของเขา “ควบคุม” เส้นทางน้ำนี้อย่างสมบูรณ์

“เราต้องการให้มันเปิด เราต้องการให้มันเสรี เราไม่ต้องการค่าผ่านทาง มันเป็นเส้นทางน้ำสากล” ทรัมป์กล่าวกับผู้สื่อข่าวเมื่อวันพฤหัสบดี

ช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งตั้งอยู่ระหว่างโอมานและอิหร่าน ได้รับการยอมรับว่าเป็นหนึ่งในจุดคอขวดด้านน้ำมันที่สำคัญที่สุดของโลก

โดยปกติ น้ำมันและก๊าซธรรมชาติเหลวประมาณ 20% ของโลกจะผ่านช่องแคบฮอร์มุซ แต่การเดินเรือแทบหยุดชะงักตั้งแต่การโจมตีอิหร่านที่นำโดยสหรัฐฯ และอิสราเอลเริ่มขึ้นเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์

คลังยูเรเนียมเสริมสมรรถนะ

ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ยังให้คำมั่นว่าจะเข้าควบคุมคลังยูเรเนียมเสริมสมรรถนะของอิหร่าน

ประเด็นนี้เป็นอุปสรรคสำคัญตลอดการเจรจา โดยวอชิงตันผลักดันให้เตหะรานส่งมอบยูเรเนียมเสริมสมรรถนะ เนื่องจากเกรงว่าอาจถูกนำไปใช้สร้างอาวุธนิวเคลียร์ ขณะที่อิหร่านปฏิเสธข้อเรียกร้องดังกล่าว และยืนยันว่าคลังยูเรเนียมของตนมีวัตถุประสงค์เพื่อสันติเท่านั้น

ผู้นำสูงสุดของอิหร่าน อยาตอลเลาะห์ ม็อจตาบา คาเมเนอี ได้ออกคำสั่งว่า ยูเรเนียมระดับใกล้อาวุธนิวเคลียร์ภายในประเทศจะต้องไม่ถูกส่งออกไปต่างประเทศ สำนักข่าว Reuters รายงานเมื่อวันพฤหัสบดี โดยอ้างแหล่งข่าวอิหร่าน

กองบัญชาการกลางของกองทัพสหรัฐฯ หรือ CENTCOM ระบุผ่านสื่อสังคมออนไลน์เมื่อวันศุกร์ว่า กองเรือบรรทุกเครื่องบิน USS Abraham Lincoln ยังคง “รักษาความพร้อมสูงสุด” ในทะเลอาหรับ “ขณะบังคับใช้การปิดล้อมท่าเรืออิหร่าน”

ขณะเดียวกัน อาซิม มูนีร์ ผู้บัญชาการกองทัพปากีสถาน เดินทางถึงกรุงเตหะรานเมื่อวันพฤหัสบดี เพื่อร่วมการเจรจาไกล่เกลี่ยระหว่างวอชิงตันและเตหะราน ตามรายงานของสำนักข่าว ISNA ของอิหร่าน

ที่มา CNBC