สหรัฐฯ บรรลุข้อตกลงภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำ 15%
สหรัฐฯ บรรลุข้อตกลงภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำ 15% กว่า 100 ประเทศทั่วโลก ดีลยกเว้นให้บรรษัทข้ามชาติสหรัฐฯ แลกยุติแผนภาษีตอบโต้ต่างชาติ
6-1-2026
Bloomberg รายงานว่า องค์การ OECD ปิดดีลภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำ เปิดทางสหรัฐฯ กัน “ยกเว้น” บริษัทอเมริกัน ประเทศสมาชิกกว่า 100 ประเทศภายใต้กรอบองค์การเพื่อความร่วมมือและการพัฒนาทางเศรษฐกิจ (OECD) เห็นชอบข้อตกลงใหม่ว่าด้วยภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำโลก (global minimum tax) โดยเปิดช่องให้บรรษัทข้ามชาติที่จดทะเบียนในสหรัฐฯ ได้รับการยกเว้นจากกติกาหลักบางส่วน ซึ่งถือเป็นจุดจบของการต่อรองยืดเยื้อหลายเดือนเพื่อ “กันพื้นที่” ให้ธุรกิจอเมริกัน
กรอบเดิมของภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำโลกกำหนดให้จัดเก็บภาษีมีผลรวมไม่น้อยกว่า 15% จากบริษัทข้ามชาติที่มีรายได้ตั้งแต่ 750 ล้านยูโรขึ้นไป และเปิดให้ประเทศอื่นเก็บภาษีเพิ่ม หากประเทศต้นทางของบริษัทเก็บต่ำกว่าระดับดังกล่าว โดย OECD คาดว่ามาตรการนี้จะสร้างรายได้เพิ่มให้รัฐบาลทั่วโลกประมาณ 220,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
อย่างไรก็ตาม ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ (Donald Trump) ได้นำสหรัฐฯ ถอนตัวจากกรอบนำไปปฏิบัติที่เจรจาไว้ในยุครัฐบาลโจ ไบเดน (Joe Biden) ตั้งแต่ปีก่อน และหันไปผลักดันแพ็กเกจภาษีภายในประเทศชุดใหญ่ “One Big, Beautiful” ที่ผลักดันผ่านสภาคองเกรสในปี 2025
ดีลล่าสุดภายใต้ OECD จึงตกผลึกในทิศทางที่ “กัน” บริษัทอเมริกันออกจากกลไกเก็บภาษีขั้นต่ำ 15% นอกสหรัฐฯ หมายความว่า ประเทศอื่นจะไม่สามารถอ้างสิทธิ์เก็บภาษีเพิ่มจากบริษัทย่อยของกลุ่มทุนสหรัฐฯ เพื่อลงโทษฐานจ่ายภาษีต่ำในเขตอำนาจอื่นได้อีก
ฝั่งวอชิงตันให้เหตุผลว่าระบบภาษีของสหรัฐฯ มี “ภาษีขั้นต่ำ” อยู่แล้ว ทั้งภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำ 15% สำหรับบริษัทที่มีกำไรเกิน 1,000 ล้านดอลลาร์ และระบบภาษีต่างประเทศ (GILTI และอื่น ๆ) ที่จัดเก็บกำไรนอกประเทศในช่วงประมาณ 12.6–14% ทำให้บริษัทสหรัฐฯ ไม่ควรถูกเก็บซ้ำในต่างประเทศ
ในมิติเกือบจะเป็น “ดีลแลกเปลี่ยน” สก็อตต์ เบสเซนต์ (Scott Bessent) รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ สามารถเจรจากับชาติ G7 ให้ยอมรับข้อยกเว้นดังกล่าว โดยแลกกับแรงกดดันของสหรัฐฯ ที่จะถอยไม่เดินหน้าบทบัญญัติ “ภาษีล้างแค้น” (revenge tax) ในร่างกฎหมายภาษีของทรัมป์ ซึ่งเคยถูกออกแบบให้กระทรวงการคลังสามารถขึ้นภาษีกับบริษัทจากประเทศที่ถูกมองว่ากำลังใช้ภาษีเพื่อเล่นงานบริษัทอเมริกัน
ภาษีล้างแค้นดังกล่าวเคยสร้างแรงสั่นสะเทือนในวอลล์สตรีท เนื่องจากถูกมองว่าจะทำให้นักลงทุนต่างชาติชะลอหรือถอนการลงทุนในสหรัฐฯ หากมองว่าตัวเองเสี่ยงถูกขึ้นภาษีตอบโต้ในภายหลัง
ข้อตกลงว่าด้วยภาษีนิติบุคคลขั้นต่ำโลกยังผูกปมเข้ากับข้อพิพาท “ภาษีดิจิทัล” ที่ยุโรปและบางประเทศใช้จัดเก็บจากบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ เช่น Google ของ Alphabet, Meta Platforms และ Amazon ซึ่งวอชิงตันมองว่าเป็นมาตรการที่พุ่งเป้าใส่บริษัทอเมริกันอย่างไม่เป็นธรรม และเคยขู่ตอบโต้ด้วยการเก็บภาษีหรือมาตรการทางการค้าที่กระทบบริษัทยุโรป
ในภาพรวม ดีล OECD ชุดนี้ช่วยกันไม่ให้ระบบเก็บภาษีขั้นต่ำ 15% กลายเป็นเครื่องมือของชาติอื่นในการเก็บ “ภาษีทบซ้อน” จากกำไรของบริษัทอเมริกันทั่วโลก ขณะเดียวกันก็ปิดทางการรื้อฟื้น “ภาษีล้างแค้น” ฝั่งสภาคองเกรสที่เสี่ยงสร้างแรงสะเทือนต่อการลงทุนระหว่างประเทศ โดยทิ้งโจทย์ต่อไปให้ยุโรปและสหรัฐฯ ต้องหาจุดลงตัวใหม่ในสมรภูมิภาษีดิจิทัลและการจัดเก็บจากบริษัทยักษ์ใหญ่เทคโนโลยีข้ามชาติ
---
IMCT NEWS
ที่มา https://www.bloomberg.com/news/articles/2026-01-05/oecd-finalizes-agreement-on-global-minimum-tax?srnd=phx-politics